Girişimsel Kardiyoloji Nedir?

Yazan: Prof. Dr. Şükrü Akyüz

Kardiyologlar ve kalp cerrahları kalp hastalıklarının tedavisini yapan iki farklı doktor grubudur. Kalp cerrahları, kalp hastalıklarını ameliyatla çözerler. Kardiyologlar ise ameliyat yapmazlar; ameliyatsız yöntemleri uygularlar. Kardiyologlar ilgi alanlarına göre dört alt branşa ayrılır:

  • Görüntüleme uzmanları: Başta ekokardiyografi (kalp ultrasonu) olmak üzere görüntüleme cihazları ile tanı koymada uzmanlaşmış kardiyologlardır.
  • Aritmi doktorları (Elektrofizyologlar): Kalbin ritmi ile ilgili bozuklukların tanı ve tedavisi ile ilgilenen kardiyologlardır. Ana işleri; tanısal amaçlı kalbin içinden EKG çekilmesi (elektrofizyolojik çalışma-EPS), ablasyon (soğuk ya da sıcak yakma ile ritim bozukluğu odağını yok etme) ve kalp pili ile şoklama cihazlarının takılmasıdır.
  • Girişimsel kardiyologlar: Kalp cerrahlarının ameliyat ile yaptığı müdahaleleri ameliyatsız tekniklerle (kapalı yöntemlerle) yapan kardiyologlardır.
  • Klinisyenler: Sadece hasta takibi, tanı ve tedavi planlaması ile ilgilenen kardiyologlardır.

Girişimsel kardiyogların yaptığı işlemlerde, kalp ameliyatlarının aksine kalp durdurulmaz; işlemler kalp çalışmaya devam ederken yapılır. Göğüste veya kalpte bir kesi de yapılmaz. El bileği (kol) ya da kasıkta (bacak) küçük bir giriş deliği içerisinden esnek, ince ve uzun borulara (kateter) yerleştirilmiş olan cihazlar (örneğin; stent ve kalp kapağı) damar yoluyla kalbe uzaktan gönderilir. Yapılan iş bu nedenle “ameliyat” olarak değil, “girişim” olarak adlandırılır. Dolayısıyla, bunları yapan kardiyoloğa da “girişimsel kardiyolog” denir.

Girişimsel kardiyoloji

Son yıllarda gelişen teknoloji sayesinde girişimsel kardiyoloji adeta çağ atlamıştır. Bu sayede, eskiden sadece açık kalp cerrahisiyle çözülebilen kalp sorunları artık ameliyatsız yöntemlerle de çözülebilir hale gelmiştir. Benim de (Prof. Dr. Şükrü Akyüz) ilgi alanım olan bu girişimsel işlemlere örnek olarak şunları verebiliriz:

  • Bypass ameliyatına alternatif olarak kompleks stentleme ile kalp damarı tıkanıkları açılabilir.
  • Kalp kapakları ameliyatsız değiştirilebilir.
  • Kalp kapağı darlıkları balonla genişletilebilir.
  • Kalp kapağı kaçakları mandalla düzeltilebilir.
  • Kalp delikleri şemsiye benzeri cihazlarla kapatılabilir.
  • Kalpte pıhtı oluşan cep tıpayla kapatılabilir.
  • Kalp duvarındaki kalınlaşma, dokuya alkol verilerek inceltilebilir.
  • Bunların dışında çok sayıda farklı işlemler yapılabilir.

Ameliyatsız yöntemlerde çoğu durumda kalbe sağlanan fayda ameliyat kadar kalitelidir, hatta bazı durumlarda ameliyattan bile iyidir. Bazı nadir durumlarda ise ameliyat daha iyidir. Bu, hasta ve hastalığın özelliklerine göre değişiklik gösterir.

Her girişimsel kardiyolog bütün girişimsel işlemleri yapmaz. Çünkü, her bir işlem kendine has bir eğitim sürecini, sertifikasyonu ve belli seviyede teknik beceri ve tecrübe gerektirir.

Her doktor doğal olarak kendi bildiği tedavi yöntemini uygulamak ister. Bu nedenle, ister kardiyoloğa ister kalp cerrahına başvurmuş olun, diğer branştan ikinci bir doktorun görüşünü mutlaka almanız önerilir. Hem ameliyat hem de ameliyatsız yöntemler hakkında bilgi almak, sizin için en doğru kararın ne olduğunu belirlemenizi kolaylaştıracaktır.